Aarogya Saadhana Yoga And Naturopathy 24

           उत्तम आरोग्यासाठी              दैनिक आहार            भाज्यांचे सूप भाग 1  निसर्गोपचार शास्त्रामध्ये कच्च्या भाज्या खाण्याचे जेवढे महत्त्व आहे तेवढे महत्त्व भाज्या उकडून खाण्याचे ही खुप महत्व आहे, पण भाज्या नुसत्या उकडून खाल्ल्या तर चव लागत नाही म्हणून निरनिराळ्या प्रकारची सूप बनवता येते. आज आपण गाजर व बीटाचा सूप कसा करायचा ते बघू या गाजर बिट सुप पिल्याने डोळ्याचे विकार, त्वचेचे विकार दूर होतात, तसेच रक्त शुद्धी होते. साहित्य 4 गाजर 2 बिट 2 चमचे मोड आलेले कोणतेही कड धान्य 1 इंच आल्याचा तुकडा ½ चमचा मिरेपूड चवी पुरते मिठ कृती गाजर व बिट स्वच्छ धुवायची आणि छोटे तुकडे करावे गाजरचा मधला भाग काढून टाकावा तसेच बीटाची साल सुद्धा काढावी प्रेशर कुकर मध्ये गाजर बिटाच्या फोडी टाकून 3ते 4 शिट्या काढून घ्याव्या. त्यानंतर शिजलेले गाजर बिट मिक्सर मधून बारीक करून किंवा चाळणीतून गाळावे व परत गरम करून त्यात मिरे पूड जिरे पूड आणि चवीपुरते मिठ टाकावे आणि आवडत असल्यास टोस्ट चे तुकडे टाका...

       गव्हाच्या रोपांचा रस (गव्हांकुर) घेण्याचे फायदे       (Wheatgrass Juice)  गहू रसाचा शोध अमेरिकेतील लेडी विगमोर यांनी लावला, हा रस उत्तम टॉनिक असून सर्व शारीरिक व मानसिक विकरावर रामबाण औषध आहे. तज्ञाच्या मते जेव्हा कोणत्याही औषधाचा उपयोग होत नाही त्यावेळी गहू रोप रस असाध्य रोगावर उत्तम काम करतो. गव्हांकुर आरोग्यासाठी खूप फायदेशीर आहे, ज्यामुळे ऊर्जा मिळते, रोगप्रतिकारशक्ती वाढते, वजन कमी होते, त्वचा सुधारते आणि शरीरातील विषारी पदार्थ बाहेर टाकण्यास मदत होते. यात व्हिटॅमिन्स, मिनरल्स आणि अँटीऑक्सिडंट्स भरपूर प्रमाणात असतात, ज्यामुळे ॲनिमिया, बद्धकोष्ठता, सांधेदुखी, आणि पोटाच्या विकारांवर आराम मिळतो. हे 'हिरवे रक्त' म्हणून ओळखले जाते आणि अनेक आजारांवर नैसर्गिक उपाय म्हणून वापरले जाते. गव्हांकुर रसाचे फायदे ऊर्जा आणि ताकद: दिवसभरासाठी ऊर्जा मिळते आणि उत्साह वाढतो. शरीराची रोगप्रतिकारशक्ती वाढवते आणि संक्रमणांपासून बचाव करते.  लठ्ठपणा कमी करते  फायबर जास्त असल्याने पोट भरल्यासारखे वाटते आणि वजन नियंत्रणात राहते.तसेच...

              त्रिकोणासनाचे आश्चर्यकारक फायदे: वजन कमी करण्यापासून ते ताणतणावापासून मुक्तीपर्यंत संग्रहित छायचित्र त्रिकोणासन १ पद्धत दोन्ही पायात २-३ फूट अंतरावर ठेवून सरळ उभे राहा. दोन्ही हात खांद्याच्या उंचीपर्यंत सरळ ठेवा. गुडघे थोडेसे वाकवा आणि शरीर उजवीकडे वाकवा व दोन्ही हात सरळ ठेवून उभे राहा. तुमच्या शरीराच्या दुसऱ्या बाजूलाही हे करा. श्वास घेणे हात वर करून सरळ उभे राहून श्वास घ्या. तुमच्या बाजूला वाकून श्वास सोडा. त्रिकोणासन २ पद्धत पहिल्या स्थितीत पुनरावृत्ती करा, परंतु शेवटच्या स्थितीत, तुमचा वर केलेला हात तुमच्या कानाच्या वरून जमिनीला समांतर येईपर्यंत खाली करा. श्वास घेणे पहिल्या स्थितीत जसे आहे तसेच राहा त्रिकोणासनाचे फायदे  जसे की शरीराची लवचिकता वाढवणते, मांड्या, गुडघे, घोटे आणि खांदे मजबूत करते पचन सुधारते तणाव आणि पाठदुखी कमी करते संतुलन वाढवणे आणि पोटाची चरबी कमी करण्यास मदत करणे, ज्यामुळे संपूर्ण शारीरिक आणि मानसिक आरोग्यासाठी हे एक उत्तम आसन आहे.  शारीरिक फायदे त्रिकोणासन रोज केल्याने स्नायू बळकट होतात तसेच ...

लठ्ठपणा कमी करण्यासाठी काही महत्त्वाच्या टिप्स संग्रहित छायाचित्र  लठ्ठपणा (Obesity) हा एकदम एका कारणामुळे होत नाही, तर अनेक कारणांच्या एकत्र परिणामामुळे होतो.  लठ्ठपणाची प्रमुख कारणे  १. चुकीचा आहार जास्त तेलकट, तुपकट, गोड पदार्थ खाणे जंक फूड, फास्ट फूड, सॉफ्ट ड्रिंक्स फायबर कमी असलेला आहार  २. शारीरिक हालचालींचा अभाव दिवसभर बसून राहणे (Office, TV, Mobile) व्यायाम न करणे झोपेचे वेळापत्रक बिघडणे  ३. आनुवंशिक कारणे (Genetics) आई-वडील किंवा कुटुंबात व्यक्ती लठ्ठ असल्यास मुलांमध्ये होण्याची शक्यता जास्त  ४. हार्मोनल व शारीरिक समस्या थायरॉईड समस्या इन्सुलिन रेसिस्टन्स (मधुमेहाशी संबंधित) पीसीओडी / पीसीओएस (महिलांमध्ये)  ५. तणाव व मानसिक कारणे जास्त स्ट्रेसमुळे भूक वाढते झोपेचा अभाव ६. चुकीच्या सवयी रात्री उशिरा जड जेवण करणे मध्ये मध्ये सतत खाणे  अल्कोहोल, सिगारेट, तंबाखू लठ्ठपणा होण्याची प्रमुख कारणे  जास्त खाणे   कमी हालचाल  हार्मोनल/अनुवंशिक समस्या  तणाव किंवा झोपेचा अभाव आहार (Diet) नियमित व योग्य आहार घेतल्यास ...

पवनमुक्तासन     सर्व छायाचित्र संग्रहित  Pawanmuktasana (Wind Relieving Pose)  पवनमुक्तासन म्हणजे काय? म्हणजेच शरीरातील अपान वायू (गॅस) बाहेर टाकण्यासाठी मदत करणारे आसन. संस्कृत शब्द : पवन = वारा (गॅस), मुक्त = सोडवणे, आसन = योगाची मुद्रा हे आसन प्रामुख्याने पोट आणि पचन संस्थेसाठी फायदेशीर मानले जाते. पवनमुक्तासन हे पोटाच्या विकारांवर, जसे की गॅस, ॲसिडिटी, बद्धकोष्ठता आणि पोटाच्या समस्यांवर एक फायदेशीर आसन आहे. या आसनामुळे पचनक्रिया सुधारते, आतड्यांची लवचिकता वाढते, पोटाचे स्नायू मजबूत होतात आणि वजन कमी करण्यास मदत होते. हे आसन करताना गुडघा छातीवर दाबला जातो, ज्यामुळे पोटातील वायू बाहेर पडण्यास मदत होते.   पवनमुक्तासन करण्याची पद्धत 1. योग मॅटवर पाठ टेकून सरळ झोपा. 2. दोन्ही पाय सरळ ठेवा, हात शरीराच्या बाजूला ठेवा. 3. हळूहळू उजवा पाय गुडघ्यात दुमडून छातीवर आणा. 4. हातांनी गुडघा पकडून छातीवर दाब द्या. 5. डोके आणि मान वर उचलून नाक गुडघ्याला लावण्याचा प्रयत्न करा. 6. श्वास रोखा (जितका आरामदायी वाटेल तितका) 7...

पावसाळ्यात आरोग्याची काळजी कशी घ्यावी आहार आणि विहार  पावसाळा सुरु झाला की आपल्या आरोग्याच्या तक्रारी वाढतात हवामानातील बदल, दमटपणा, ओलसर वातावरण, जंतुसंसर्ग आणि पचनशक्ती कमी होते म्हणून या ऋतूत आहार आणि विहार याकडे विशेष लक्ष द्यावे लागते. पावसाळ्यात आहार कोणता घ्यावा ते बघू या  1. हलका, पचायला सोपा आहार घ्यावा जसे की मूगडाळ खिचडी, भात, वरण, फुलका. 2. सूप, उकडलेल्या भाज्या जास्त खाव्यात – गाजर, दुधी, परवल, दोडका. 3.पावसाळ्यात हिरव्या पालेभाज्या कमी प्रमाणात घ्याव्यात कारण यामध्ये कीड, जंतू जास्त प्रमाणात असतात. 4. तूप, आलं/अद्रक लसूण यांचा वापर जास्त प्रमाणात करावा याने पचन सुधारते. 5. पोटाचे विकार टाळण्यासाठी उकळलेले किंवा कोमट पाणी प्यावे पोटाचे विकार टळतात. 6. पावसाळ्याच्या दिवसात दही व थंड पदार्थ टाळावेत, ते जर सेवन केले तर सर्दी, खोकला, पोटदुखी होऊ शकते. 7. फळे – डाळिंब, सफरचंद, पेरू, केळी खाणे योग्य आहेत. पण कापलेली, रस्त्यावरची फळे टाळावीत.फळे कधीही कापून ठेऊ नये. 8. वडे,भजे, पावभाजी, बटाटा वडे,तळलेले पदार्थ, फास्टफूड कमी करावे – कारण आर्द्रतेमुळे पचायला ...

ऍसिडिटी, बद्धकोष्टता व तणाव कमी करण्यासाठी प्रभावी आसन वज्रासन          योग ही भारताची प्राचीन आरोग्यपरंपरा आहे. मानसिक व शारीरिक आरोग्य टिकवून ठेवण्यासाठी योगासने महत्त्वाची मानली जातात. अशाच आसनांमध्ये वज्रासन हे एक विशेष आसन आहे. बहुतेक आसने पोट रिकामे असताना केली जातात, मात्र वज्रासनाचे वैशिष्ट्य म्हणजे हे जेवणानंतरही करता येते. त्यामुळे ते "डायजेशन आसन" म्हणूनही ओळखले जाते. वज्रासन म्हणजे काय? ‘वज्र’ हा संस्कृत शब्द असून त्याचा अर्थ आहे – वीज, सामर्थ्य, कठोरता. वज्रासनात बसल्यावर शरीर स्थिर व ताठ राहते. हे एक बसून केले जाणारे ध्यानात्मक आसन आहे. प्राणायाम, ध्यान व जपासाठी सर्वाधिक सोयीचे आसन म्हणून वज्रासनाची गणना केली जाते. 1. जमिनीवर किंवा योगमॅटवर गुडघे दुमडून बसा. 2. दोन्ही पाय एकत्र ठेवून अंगठे मागे एकमेकांवर ठेवा. 3. नितंब पायांच्या टाचांवर ठेवून सरळ बसा. 4. दोन्ही हात गुडघ्यांवर ठेवा. 5. पाठीचा कणा सरळ व डोके उंच ठेवा. 6. डोळे मिटून श्वासावर लक्ष केंद्रित करा. 7. या आसनात सुरुवातीला ५ मिनिटे, नंतर हळूहळू १५-२० मिनिटे बसता येते. वज...